ورود هوش مصنوعی به مدارس که با وعده شخصی‌سازی آموزش و افزایش بهره‌وری معلمان آغاز شد، اکنون سبب ظهور نشانه‌های متفاوتی در دل همان کلاس‌های درس شده است.
به گزارش خبرنگار مهر؛ بر همین اساس، گزارش اخیر وبگاه خبری وال استریت ژورنال از تجربه دانش‌آموزان و معلمان نشان می‌دهد مسئله اصلی از کیفیت پاسخ‌های یک چت‌بات فراتر رفته است. در چنین شرایطی، پرسش اساسی این است که وقتی ابزار تولید پاسخ پیش از شکل‌گیری مهارت حل مسئله در اختیار دانش‌آموز قرار می‌گیرد، چه بخشی از فرایند یادگیری به ماشین واگذار می‌شود؟
از بازار آموزش تا جذب کاربران آینده
اهمیت مدارس برای شرکت‌های هوش مصنوعی را باید در اقتصاد مقیاس این صنعت جست‌وجو کرد. توسعه مدل‌های پیشرفته و زیرساخت محاسباتی آن‌ها مستلزم سرمایه‌گذاری عظیمی است که بازگشت آن به گسترش مستمر استفاده وابسته است. مدرسه در چنین الگویی یک بازار استثنایی ایجاد می‌کند. کاربر در سنین پایین با یک زیست‌بوم فناورانه آشنا می‌شود و ابزار به بخشی از عادت روزمره او برای نوشتن، جست‌وجو، مطالعه و حل مسئله تبدیل می‌شود.
این منطق در مورد گوگل سابقه‌ای طولانی‌تر از موج کنونی هوش مصنوعی دارد. اسناد داخلی این شرکت در سال ۲۰۱۸ از به‌کارگیری گسترده لپتاپ‌های کروم بوک و خدمات آموزشی گوگل به‌عنوان بستری برای ایجاد زنجیره تأمین کاربران آینده یاد می‌کردند. اکنون جمینای همان مزیت توزیع را در عصر هوش مصنوعی بازتولید کرده است. گوگل در سال ۲۰۲۶ ابزارهای جمینای را بیش از پیش با سرویس کلاس درس (Classroom)، کروم بوک و سایر اجزای محیط آموزشی خود یکپارچه کرده و قابلیت‌هایی برای مطالعه، آمادگی آزمون و یادگیری شخصی‌سازی‌شده عرضه نموده است.
مسئله‌ای به نام برون‌سپاری شناختی
به باور متخصصان، هزینه این تحول در نقطه‌ای آشکار می‌شود که هوش مصنوعی از ابزار کمک‌آموزشی به جانشین فرایند شناختی تبدیل شود. وبگاه خبری وال استریت ژورنال تجربه دانش‌آموزی در پنسیلوانیا را روایت می‌کند که پس از یک سال استفاده از جمینای احساس می‌کند توانایی تفکرش کاهش یافته و هنگام آزمونی که امکان استفاده از هوش مصنوعی در آن وجود نداشت با دشواری مواجه شد. کارنامه او نیز از نمرات معمول در محدوده «B» به مردودی در آزمون نهایی ریاضی پایه هشتم رسیده است. از سوی دیگر، یک معلم تاریخ هنر در شهر میامی نیز گزارش کرده است که پس از در دسترس قرار گرفتن جمینای برای دانش‌آموزان، گروهی از آن‌ها عملاً بخش قابل توجهی از فرایند مطالعه را به هوش مصنوعی سپرده‌اند.
پژوهش آزمایشگاه رسانه مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT Media Lab) به این نگرانی یک لایه تجربی مهم نگاه می‌کند. بر همین اساس، در مطالعه‌ای درباره نگارش مقاله با کمک مدل‌های زبانی، ۵۴ نفر در سه وضعیت استفاده از مدل‌های زبانی بزرگ، موتور جست‌وجو و فعالیت بدون ابزار مقایسه شدند. داده‌های مغزی الکتروانسفالوگرافی (EEG) در این آزمایش نشان دادند گروه بدون ابزار قوی‌ترین و گسترده‌ترین اتصال عصبی و گروه استفاده‌کننده از هوش مصنوعی ضعیف‌ترین اتصال را دارند. کاربران مدل زبانی همچنین احساس مالکیت کمتری نسبت به نوشته خود نشان دادند و در یادآوری محتوایی که خود تحویل داده بودند ضعیف‌تر عمل کردند. پژوهشگران این پدیده را در چارچوب انباشت «بدهی شناختی» بررسی کرده‌اند.
متخصصان تأکید دارند که این یافته لزوماً به معنای اثبات کاهش عمومی توان شناختی بر اثر هر نوع استفاده از هوش مصنوعی نیست. دامنه مطالعه محدود است و موضوع آن نیز مشخصاً نگارش با کمک مدل زبانی بوده است. اهمیت یافته در مکانیسمی است که این آزمون علمی آشکار می‌کند. بر همین مبنا، طراحی نحوه استفاده از هوش مصنوعی می‌تواند تعیین کند فناوری ظرفیت شناختی دانش‌آموز را فعال می‌کند یا بخشی از فعالیت شناختی لازم برای یادگیری را پیشاپیش انجام می‌دهد.
مناقشه اصلی حضورهوش مصنوعی در مدرسه نیست
همین تمایز مسیر سیاست‌گذاری فناوری را تغییر می‌دهد. پژوهش‌های جدید مؤسسه فناوری ماساچوست میان چت‌بات آزاد، دستیار آموزشی مبتنی بر راهنمایی و سرنخ بدون ارائه پاسخ نهایی و سامانه‌های تدریس تطبیقی تمایز قائل شده‌اند. مسئله در نتیجه به معماری تعامل دانش‌آموز و ماشین بازمی‌گردد. در این شرایط، چت‌باتی که پاسخ نهایی تولید می‌کند اثر آموزشی متفاوتی با سامانه‌ای دارد که دانش‌آموز را وادار به طی کردن زنجیره استدلال می‌کند.
گوگل نیز در برابر این نگرانی‌ها مجموعه‌ای از سازوکارهای حفاظتی ایجاد کرده است. سرویس «Gemini for Education» اکنون برای دانش‌آموزان سنین مختلف قابل دسترسی است و مدیران مدارس امکان فعال یا غیرفعال کردن دسترسی به این فناوری را دارند. این شرکت از فیلترهای متناسب با سن، آموزش سواد هوش مصنوعی، ابزار بررسی مجدد پاسخ و حفاظت سازمانی از داده‌ها استفاده می‌کند و اعلام نموده است که داده‌های کاربران پلن «Workspace for Education» بدون اجازه برای آموزش مدل‌های زیربنایی به کار نمی‌رود.
مدرسه، میدان تعیین رابطه نسل آینده با هوش مصنوعی
نقطه حساس سیاست عمومی در نتیجه جایی میان ممنوعیت و پذیرش بی‌قیدوشرط قرار ندارد. به باور بسیاری از سیاست‌گذاران حوزه فناوری، معیار باید حفظ «اصطکاک شناختی» لازم برای یادگیری باشد. مدرسه‌ای که ابزار هوش مصنوعی را پیش از تعیین مواردی از جمله این که دانش‌آموز در چه مرحله‌ای باید مستقلاً بخواند، استدلال کند، به خاطر بسپارد و مسئله حل کند، وارد فرایند آموزشی می‌نماید، ممکن است بهره‌وری کوتاه‌مدت را با شکل‌گیری ظرفیت شناختی اشتباه بگیرد.
رقابت کنونی شرکت‌های فناوری برای ورود به مدارس از این منظر یک رقابت تجاری معمولی نیست. در عصر هوش مصنوعی، شرکتی که به لایه واسط میان دانش‌آموز و دانش تبدیل شود، امکان اثرگذاری بر عادت‌های شناختی نسل آینده را نیز به دست می‌آورد. مسئله راهبردی آموزش از همین نقطه آغاز می‌شود. چه کسی معماری رابطه دانش‌آموز با هوش مصنوعی را طراحی می‌کند و این معماری برای تقویت یادگیری ساخته شده است یا برای افزایش وابستگی به ابزار؟
کد مطلب 6969981
-
روایت ۸۰ روز زندگی یک خبرنگار در دل جنگ غزه، منتشر شد
-
بازیکن خارجی همچنان دور از مدار تارتار در پرسپولیس
-
روستاییان و عشایر سرمایه‌های ارزشمند توسعه فارس هستند
-
اجرای ۱۲۴ پروژه آموزشی در ایلام
-
تارتار برای ۵ بازیکن پرسپولیس تصمیم گرفت
-
اشتغال مهم‌ترین دغدغه مردم ایلام است
-
ترکیب احتمالی پرسپولیس برابر صنعت نفت؛ استون همچنان مد نظر سرمربی نیست
-
شناسایی ۸ مورد تخریب اراضی ملی و کشف ۲ تن چوب قاچاق در قروه
-
پیام وزارت ورزش در پی نایب‌قهرمانی تیم ملی دوومیدانی ناشنوایان
-
پرسپولیس به دنبال جهش در جدول تا بالای سر استقلال؛ خیبر در قلعه یزدها
-
رشته‌محل‌های جدید و اصلاحات دفترچه انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
-
واکنش استقلال به حواشی دیدار با تراکتور؛ بیرانوند در رختکن ما نبود
-
روزانه یک کودک تحویل شیرخوارگاه مشهد می‌شود
-
شهادت رئیس پلیس پیشگیری شهرستان فاریاب در حمله تروریستی
-
عقب‌نشینی ترامپ از اظهارات جنجالی درباره حمله ایران به شهرهای آمریکا
-
قهرمان موی‌تای جهان: پیام رهبر شهید برایم از مدال طلا ارزشمندتر بود
-
جاده‌های کشور روان؛ بارش باران در ۵ استان
-
تعلیق پروازهای هند به ریاض پس از حملات تلافی جویانه ارتش یمن
-
نیویورک تایمز: ترامپ درباره آغاز دوباره جنگ علیه ایران مردد است
-
حوادث جوی در تهران ۱۰ مصدوم برجا گذاشت
-
روزنامه‌های ورزشی پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های اقتصادی پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های صبح پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
- لاین نوری
- بلکا
- ایمپلنت اصفهان
- دانلود کتاب
- خرید اپل ایدی
- شمش نقره
- کلینیک ترک اعتیاد تهران
- دوربین مداربسته
- مبلمان اداری
- جراح بینی تهران
- جراح بینی در تهران
- لوازم تحریر
- خرید طلای آب شده
- قیمت موکت
- تور کربلا
- استند تسلیت
- مداحی اربعین
- مرجع پاسخ معتبر پزشکان
- قیمت ایمپلنت
- قطعات لباسشویی
- آموزشگاه تیزهوشان
- بلیط هواپیما
- نمایندگی بوش در تهران
- آموزشگاه زبان ملل
- قیمت و خرید سمعک نامرئی
- مهرینو
- تهران تایمز
- روزنامه آگاه